Groen, natuur en bos

Vanuit het centrum van Ronse ben je op enkele minuten in het groene buitengebied. Op maar weinig plaatsen vind je de historische stadskern en de natuur zo dicht bij elkaar. Dit maakt van Ronse een bijzondere stad.

Enkele thema's:

Natuurwaarden

Bos

 

GNOP (gemeentelijk natuurontwikkelingsplan)

Kleine landschapselementen

Bermbeheer

Stedelijk groen 

Milieuvriendelijk groenbeheer en pesticidenreductie

Groenbeheer op de stedelijke begraafplaatsen

Natuur in de tuin

Boomplantactie

Plantafstand

Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen

Invasieve exoten 

Natuurwaarden

De meest opvallende natuurwaarden vindt men in Ronse op de noordelijke heuvelflanken in en rond de boscomplexen.  Deze complexen op de tertiaire getuigenheuvels zijn determinerend voor het landschap in Ronse, samen met de groene gebieden in het zuidoosten van Ronse.  Ten gevolge van het uitzonderlijke reliëf zijn er op een aantal plaatsen bijzondere vergezichten en doorkijken naar het landschap.  
Corridors in het landschap komen hier veel voor: bomenrijen, holle wegen, hagenrijen, kleine rustige straatjes op de heuvelflanken.  Een van de belangrijkste corridors is de oude spoorweg lijn 87 (het “Wandelpad”) tussen de Rotterij en Schoonboeke, die zich als een groen lint door het landschap slingert en verbinding maakt tussen verschillende natuurgebieden, natuurreservaten en landbouwpercelen.  De biodiversiteit in deze gebieden is hoog; er komen soorten voor die zeer zeldzaam zijn. In deze gebieden is het in stand houden en bevorderen van de biodiversiteit door bescherming van habitats en verbinden van habitats van prioritair belang.
Het stadsbestuur wil in haar beleid deze bijzondere landschapselementen bewaren en beschermen. 

In het algemeen moet gestreefd worden om binnen de natuurgebieden, bosgebieden, groenzones en de landschappen de biodiversiteit te beschermen en te bevorderen door:

  • maximale bescherming en ontwikkeling van gebieden ingekleurd als habitatrichtlijngebied
  • bescherming en bevordering van kleine landschapselementen
  • bevorderen van de biodiversiteit door promoten en zelf gebruiken van streekeigen soorten en
         van planten van autochtone genenbronnen (project RLVA)
  • bufferen van natuurgebieden tegen externe verstorende invloeden
  • tegengaan van versnippering en maximaal verbinden van versnipperde gebieden
  • toepassen van milieuvriendelijke technieken bij het beheer van gemeentelijke eigendommen
  • toepassen van het ecologisch principe van de gelaagdheid bij aanleg en renovatie van
         groenzones
  • uitwerken van gepast en gedifferentieerd beheer naargelang de aard en de ligging van het
         groen (bv. waardevolle berm – zie bermbeheersplan)
  • promoten van zachte recreatie als vorm van natuurbeleving

Terug

Bos  

De grootste boscomplexen zijn te vinden op de noordelijke heuvelrug: (van west naar oost) Heysndaelebos, Hotond-Scherpenbergbos, Bois Joly, Muziekbos, Bos Ter Eecken.
Het Heynsdaelebos is eigendom van de provincie Oost-Vlaanderen en is niet toegankelijk voor publiek. Een deel van het Hotond-Scherpenbergbos is eigendom van het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB). Het Bois Joly is een erkend natuurreservaat, eigendom van Natuurpunt; het is toegankelijk met gids. Van het Muziekbos is meer dan 100ha eigendom van het Agentschap voor Natuur en Bos. Ook een deel van Bos Ter Eecken is eigendom van het ANB. Het Patersbos (tussen de oude spoorlijn 87 en de Elzeelsesteenweg) is dan weer eigendom van Natuurpunt.

Meer info over bos vind je op de website van het Agentschap voor Natuur en Bos: http://www.natuurenbos.be/.

Muziekbos Ronse  

Een groot deel van het Muziekbos in Ronse is eigendom van de Vlaamse Overheid (ongeveer 120ha); het wordt beheerd door het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB). 

Meer info: www.natuurenbos.be > muziekbos

Bosgroep Vlaamse Ardennen tot Dender 

Een bosgroep is een vrijwillig samenwerkingsverband tussen zowel openbare als privé boseigenaars. Via de bosgroepen tracht het Agentschap voor Natuur en Bos een antwoord te geven op de problemen die de versnippering van het bos met zich meebrengt. Bosgroepen bieden een uitgebreide dienstverlening aan die de vele boseigenaars helpt bij het beheren van hun bossen. Deze dienstverlening bestaat in grote lijnen uit het verzorgen van de doorstroming van informatie naar de boseigenaars, de creatie van een economisch rendabel en ecologisch efficiënt bosbeheer door collectiviteit, en het sturen van afspraken en overleg tussen verschillende partijen.
Als je boseigenaar bent, kun je gratis aansluiten bij de bosgroep Vlaamse Ardennen tot Dender. Neem een kijkje op www.bosgroep.be

Terug

GNOP

In het Gemeentelijk NatuurOntwikkelingsPlan (GNOP) werden A-, B- en C-gebieden afgebakend op basis van het  bodemgebruik, de aanwezigheid en verspreiding van (semi)natuurlijke elementen in het landschap, waarbij de historische waarde van die elementen ingecalculeerd werd, en de wettelijke en planologische mogelijkheden van het gebied. Daarbij werd gezocht naar vrij grootschalige eenheden.

  • A-gebieden: op gebied van natuur beschouwd als de meest waardevolle.  Boscomplexen
         van  Heynsdaele, de Hotond en het Muziekbos.
  • B-gebieden bieden heel wat kansen voor natuur, maar ook bewoning en landbouw krijgen
         er een plaats. Bijvoorbeeld: het gebied tussen het Hulstken - Hemelberg - einde
         Dammekensstraat, met daarin het Bois Joly. Of de gebieden die palen aan het Muziekbos
         en de gronden tussen het Wandelpad en de zuidelijke grens van Ronse.
  • C-gebieden: de natuur als belangrijke nevenfunctie naast  landbouwactiviteiten.
         Voorbeelden: de gronden tussen de Karnemelkbeekstraat en Heynsdaelebos, tussen
         Heynsdaelebos en het Hotondbos, de Barremeers...

Bekijk dit op de GNOP-kaart

Op basis van het gedane studiewerk werd in deel 4  “Doelstellingen” van het GNOP beschreven wat er in de opgesomde gebieden kan gebeuren om de natuur te behouden en te bevorderen.
Bij dit alles werd uitgegaan van de stelling dat om de natuur alle kansen te geven er vrij grote eenheden natuur moeten zijn.

Meer over natuurbeleid:  www.natuurenbos.be

Terug

Kleine landschapselementen  

Kleine Landschapselementen (KLE) zijn wegbermen, knotbomenrijen, houtkanten, hagen, poelen, taluds, heuveltjes,.... Het zijn geen spectaculaire elementen in het landschap, maar ze geven de omgeving net dàt tikkeltje meer. Ze zijn van grote waarde voor dieren, die er voedsel en beschutting vinden. Ze verbinden de verschillende groene vlekken natuur met elkaar en fungeren als corridor voor dieren. In het GNOP wordt bijzondere aandacht besteed aan KLE.
Om het behoud, het herstel en de aanleg van KLE te bevorderen, heeft de stad Ronse een subsidiereglement voor aanplant en onderhoud van KLE.  

Download hier de aanvraagformulieren:

subsidie onderhoud KLE

subsidie aanplanten KLE

 

Van knotbomen en landschap

Interesse in gratis wilgenpoten om zelf knotwilgen te planten? Op zoek naar iemand die je knotbomen of hakhout komt onderhouden in ruil voor het brandhout? Zelf vrijwilliger om in ruil voor brandhout aan de slag te gaan? Het landschapsloket van het Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen helpt je graag verder. Meer info op http://www.rlva.be/landschapsloket.html of neem contact op via landschapsloket@rlva.be of op het nummer 055/20.72.65.

Met de steun van LEADER, Europees Fonds voor Plattelandsontwikkeling: Europa investeert in zijn platteland 

 


Bermbeheer

In 2005 werd door het stadsbestuur van Ronse opdracht gegeven een bermbeheersplan op te stellen in het kader van de uitwerking van het GNOP/Milieubeleidsplan. Dit beheersplan omvat alle bermen van de gemeente buiten de bebouwde kom. Het bermbeheersplan Ronse werd opgemaakt door Econnection en werd goedgekeurd door de gemeenteraad op 16 oktober 2006. In de periode september-oktober 2005 en mei 2006 werd een detailinventarisatie van alle bermen uitgevoerd. Het betrof 111 km berm, gespreid over 113 wegen. Daarnaast werden ook de nog bestaande voetwegen geïnventariseerd.
Er werd gezocht naar een compromis tussen de verschillende aspecten: verkeersveiligheid, inpassing in het landschap, ecologische waarde, technische uitvoerbaarheid en financiële weerslag.

Het bermbeheersplan

  • omschrijft de visie op het bermbeheer
  • is een praktische handleiding voor het beheer dat de stad voor de bermen op haar
         grondgebied zal voeren op langere termijn  
  • beoogt een goed georganiseerde en natuurtechnische aanpak van het beheer van
         bermen en taluds.
  • is in het bijzonder gericht op het ontwikkelen van meer gevarieerde en stabiele biotopen,
         het verhogen van de ecologische waarde van de bermen, rekening houdend met de
         verkeerstechnische en andere randvoorwaarden.  
  • is ook een belangrijk instrument om op een verantwoorde manier bermen minder of niet
         meer te maaien en zo minder groenafval te produceren.

Het grootste deel van de bermen wordt 2 maal per jaar gemaaid met maai-opzuigcombinatie vanaf half mei en eind september. De bermen die niet bereikbaar zijn met maai-opzuigcombinatie worden gemaaid met klepelmaaier. Een klein deel van de bermen wordt 1 maal per jaar gemaaid met maai-opzuigcombinatie vanaf eind september.

Het bermbeheersplan Ronse is goedgekeurd door het Agentschap voor Natuur en Bos op 20 februari 2007.  Samen met de goedkeuring verleende het Agentschap ook een afwijking op de maaidata voorzien in het Bermbesluit (eerste maaibeurt vanaf 15 juni). Dit houdt in dat sommige bermen in Ronse mogen gemaaid worden vanaf half mei.

Meer over het bermbeheersplan? Klik hier.

Terug

Stedelijk groen

Groen in de stad

Stedelijk groen vervult een belangrijke functie in het stedelijk weefsel.  Onder "stedelijk groen" wordt verstaan: parken, pleinen met groenvoorziening, perken langs de straten, groene verkeersgeleiders, groene hoekjes, plantsoentjes... Deze groene ruimten zijn essentieel: ze brengen rust in het straatbeeld, verzachten al het beton en asfalt; ze brengen kleur in de stedelijke omgeving. In parken en langs groene pleinen wordt gewandeld en gespeeld; mensen ontmoeten er elkaar. Zonder groene ruimten wordt een stad onleefbaar.
Bij het groenbeheer van parken en pleinen wordt uitgegaan van de uitgangspunten voor harmonisch park- en groenbeheer:
Meer over harmonisch park- en groenbeheer op www.harmonischparkengroenbeheer.be

St.Hermes 

Eén van de hoofdlijnen in het beleid van de stad Ronse rond groen en natuur is de natuur van het buitengebied verbinden met de stadskernen door het uitwerken van een netwerk van groene ruimten en trage wegen. Door het verbinden van het buitengebied met de stadskern via het stedelijk groen, het verbinden van groengebieden met elkaar en het ontwikkelen van het stedelijk groen worden verschillende doelstellingen nagestreefd: het draagvlak voor natuur verhogen door de natuur dichtbij te brengen, zachte recreatie bevorderen, de leefbaarheid in de stadskern verhogen en natuurelementen verbinden.

Het stadsvernieuwingsproject  De Ververij biedt kansen om het stedelijk groen in de kern te versterken. De ecologische tuinen van het nieuwe culturele centrum vormen de link tussen de stadskern en het groene buitengebied. Omdat de site gelegen is naast de Molenbeek en er op het terrein verschillende waterbekkens aanwezig zijn, speelt  water een dominant element  in dit project. Voor dit project kon de stad Ronse rekenen op het Agentschap Natuur en Bos, dat € 150.000 subsidies voorziet.
In combinatie met het stadsvernieuwingsproject "de stadstuin" waar 7,10 ha (64 %) van de 11 ha voorzien wordt als openbare groenvoorziening en volkstuintjes (70a) is de voorbije jaren in totaal 15ha nieuw groen aangelegd worden.  

In de loop van 2017-2017 worden de tuinen van de Ververij verder afgewerkt (kant Bruul).

De groendienst

Het stedelijk groen wordt onderhouden door de groendienst. De groendienst bestaat uit de groencoördinator Peter Luwaert en de 4 ploegen. Zij zorgen er voor dat de parken en de perkjes er kleurig en netjes bijliggen.

Terug

Milieuvriendelijk groenbeheer en pesticidenreductie

Pesticidenreductie

Vanaf 1 januari 2015 worden geen bestrijdingsmiddelen meer gebruikt door de groendienst. De Vlaamse Milieumaatschappij kan wel nog een afwijking verlenen bij ernstige plagen of op bepaalde terreinen. 

Meer info over bestrijdingsmiddelen en ecologisch tuinieren

Meer info over pesticidenreductie op de stedelijke begraafplaatsen

Terug

Natuur in de tuin

Je tuin hoeft er niet uit te zien zoals "in de boekjes". Je hoeft niet persé dure ingrepen te doen om een mooie en leuke tuin te hebben. Met wat creativiteit en de juiste keuzes kun je er heel wat van maken.
Of: bezint eer ge begint!

  • Je tuin moet mooi zijn, maar daarnaast ook afgestemd op je wensen en behoeften.
  • Het spreekt vanzelf dat je tuin je privacy moet bieden.
  • Als je kinderen hebt, wil je vast een gazon en misschien ook nog een leuke klimboom
         en enkele stevige struiken om een kamp in te bouwen.
  • Als je groene vingers hebt, wil je ook nog een stukje moestuin en zie je niet op tegen tuinwerk.
  • Als je houdt van vers geplukt fruit, wil je misschien graag zelf een appelboompje. 
  • ...

Er is heel veel mogelijk, maar een tuin op jouw maat begint met de juiste keuzes! 
Stem de aanleg en de planten af op de bodem, water en lichtinval. In onze zware bodem moet je niet bepaald duinplanten zetten; in de schaduw van een grote boom moet je geen zonnekloppers zoals rozen zetten.

Kringloop

In een geslaagde tuin voel je je thuis. Maar ook vogels, vlinders, kevers, egels en andere diertjes zullen er graag komen. Als je het slim aanpakt, heb je een mooie tuin én minder werk.
Gebruik de natuurlijke processen in je tuin en stel vast dat je minder werk hebt in je ecologische tuin. Dat is geen wilde tuin waar alles woekert en je over het hooft groeit. Het is een kringlooptuin, met de juiste planten op de juiste plaats, waar al het organisch materiaal dat vrijkomt opnieuw gebruikt wordt om de cirkel rond te maken.  
De kringlooptuin is een onderhoudsarme tuin! Ook grasmaaisel hoeft geen probleem te zijn: je kunt het zelf verwerken.

daslook  

Gezond uit eigen grond

Wil je graag groenten en fruit kweken? Neem dan een kijkje op www.gezonduiteigengrond.be

Zoek je meer info over een gifvrije tuin? Kijk eens op   http://www.vmm.be/mijn-gifvrije-tuin/stadstuin.html

 

Dieren in de tuin

Voorzie nest- en schuilgelegenheid in de vorm van een takkenhoop, een houtstapel, een holle boom, een berg losse bladeren, een oud schuurtje of zolder, een dichte kruid- en struikbegroeiing en allerlei klimplanten (zeker ook groenblijvende zoals klimop). Ook kunstmatige schuilplaatsen zoals een eikelmuiskast of egelhuisje worden graag in gebruik genomen.
Hoe meer voedselbronnen in je tuin, hoe meer (zoog)diersoorten je er zal aantreffen.
Voor de insecteneters voorzie je allerlei bloemen die insecten aantrekken, voor de planteneters de nodige kruidachtige gewassen, voor de vruchteneters allerlei fruit-, bessen- en notendragende struiken en bomen. Veel zoogdieren zijn ook dol op slakken - regenwormen worden ook graag gegeten door sommige dieren.
Denk er wel aan dat je de ren voor kippen en ander pluimvee, goed afsluit of de dieren ’s avonds opsluit in het kippenhok, want het is niet de bedoeling dat zij ook ten prooi vallen.
Zorg ook dat er ergens een vijvertje of badje met water staat, zodat (zoog)dieren kunnen drinken. Let er wel op dat de zijkanten voldoende glooiend zijn of dat er een uitstapje is (gewoon een plank erin leggen is meestal al voldoende), zodat de dieren er weer uit kunnen klimmen en niet verdrinken.
Gebruik geen herbiciden of pesticiden, want die krijgen de dieren allemaal mee binnen met hun voedsel. De sproeimiddelen stapelen zich zo op in de voedselketen met vaak nefaste gevolgen. Er bestaan heel wat alternatieve methoden, meer info op http://www.durftuinierenzonder.be/. Zonder is gezonder, ook voor jezelf!

Meer tips voor een natuurrijke tuin: www.natuurpunt.be/tuin - de brochure "de ecologische tuin: natuurvriendelijk en afvalarm" en in "Leve(n)de tuin" van de Provincie Oost-Vlaanderen http://www.oost-vlaanderen.be/

Brochure "Ongewenste gasten in je huis of tuin?" 

Streekeigen groen - autochtoon plantmateriaal

De juiste plant op de juiste plaats: dat lijkt logisch. Welke planten zijn beter aangepast aan de plaatselijke omstandigheden dan streekeigen soorten?
Om het aanplanten van streekeigen groen te bevorderen, heeft de stad Ronse een subsidiereglement voor aanplanten en onderhouden van Kleine Landschapselementen. Daar vind je de lijst van streekeigen soorten.
Als het even kan, neem dan autochtoon plantmateriaal. Dat is niet hetzelfde als streekeigen: je kan een beuk planten (streekeigen), maar het plantje kan afkomstig zijn uit Duitsland (niet autochtoon). Autochtoon wil zeggen dat het plantje zelf afkomstig is van hier, dat het opgekweekt is uit zaad van planten die hier al heel lang staan, m.a.w. dat het plantje genetisch materiaal heeft dat hier voorkomt. Het Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen streeft er naar om zo veel mogelijk streekeigen autochtoon plantgoed aan te bieden en te gebruiken. Ook de groendienst gebruikt geregeld autochtoon plantgoed (bijvoorbeeld aanplantingen van 2010 op het speelplein in de wijk Stookt).

Terug

Boomplantactie

Een jaarlijks terugkerend initiatief van het Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen (RLVA) in samenwerking met de stad Ronse is de boomplantactie. Elk jaar opnieuw wordt een uitgebreid gamma aan fruitbomen, kleinfruit en bosplantsoen aangeboden tegen democratische prijzen. Het uiteindelijke doel van deze actie is tweeledig: enerzijds de aanplanting van (hoogstam)fruitbomen herwaarderen en anderzijds de bevolking en openbare besturen stimuleren om streekeigen autochtoon bosplantsoen aan te planten.

De boomplantactie gaat telkens door in november. Bestellen is enkel mogelijk met de bestelbon die het RLVA verspreidt via haar infokrant en kan ook aangevraagd worden via email (info@rlva.be). De bestelbon is beschikbaar van september tot ongeveer half oktober.

Meer info? Neem een kijkje op de website van het RLVA (www.rlva.be) onder het luik natuur.

Terug

Plantafstand

Een levende haag die tot afsluiting dient en geen gemeenschappelijke eigendom is, moet op ten minste een halve meter van de scheidingslijn staan. Hoogstammige bomen mogen op slechts 2 meter van de scheidingslijn worden geplant. Op de scheidingslijn geplante bomen worden verondersteld gemeenschappelijke eigendom te zijn. De afstanden van 50 cm en 2m gelden slechts voor zover er geen afwijkend plaatselijk gebruik bestaat.Het plaatselijk gebruik in Ronse is volgens de Vrederechtbank als volgt:

  • voor hagen : 42 cm afstand
  • voor bomen: 84 cm afstand.

Als hoogte wordt 2m genomen: voor beplantingen lager dan 2m geldt 42cm plantafstand, en voor beplantingen hoger dan 2m geldt 84 cm. Toch raden wij aan de algemene plantafstanden te respecteren (0,5m voor hagen en 2m voor hoogstammen). Een boom die echt hoog (10m en meer) kan worden plant je zelfs best op 6m.
Bosaanplanting is verboden op minder dan 6m van een perceel dat volgens het gewestplan is bestemd tot landbouwgrond. Iedere eigenaar heeft het recht te eisen dat gemeenschappelijke bomen gerooid worden. Een gemeenschappelijke haag mag slechts verwijderd worden tot op de eigendomsgrens en onder verplichting om op die grens een muur op te trekken.
De buur kan eisen dat op kortere dan de wettelijke afstand geplante hagen of bomen gerooid worden, of dat overhangende takken afgesneden worden.
Als je problemen hebt met struiken en bomen van je buur, praat er dan samen over.  Lukt dat niet, dan kun je de wijkagent om raad vragen. Geraak je er dan nog niet uit, dan zul je naar de vrederechtbank moeten.

Terug

Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen

Een regionaal landschap is een streek die door haar prachtig landschap met een uitgesproken groen karakter een grote landschappelijke en ecologische waarde heeft. Aantrekkelijk voor zijn bewoners, maar ook voor bezoekers van buiten de streek. Het Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen (RLVA) is ook een vzw die zich engageert om de natuurlijke troeven van deze streek te beschermen. Dat gebeurt door overheid, bewoners en bezoekers van de streek te betrekken in concrete projecten die in een duurzame streekontwikkeling passen.
De stad Ronse is lid van het RLVA. Voor een aantal onderhoudswerken in de natuur doet de stad beroep op het RLVA.
Meer info op www.rlva.be

Terug

 

Invasieve exoten

Invasieve exoten zijn planten die hier in onze streken zijn terechtgekomen, en die hier een probleem (beginnen te) vormen. Ze hebben de volgende kenmerken: 
1) door de mens geïntroduceerd (vrijwillig of toevallig) buiten zijn natuurlijk verspreidingsgebied
2) geïntroduceerd na 1500
3) in staat leefbare populaties te vormen in de natuur
4) sterke verspreidingscapaciteit die kan leiden tot een exponentiële toename van de populaties
5) vormen dichte populaties die de inheemse soorten verdringen en zo een invloed hebben op de biodiversiteit.

Het Belgisch Biodiversiteitsforum heeft lijsten opgesteld met plantensoorten opgenomen in 3 categorieën, naargelang hun verspreidingsgebied en het risico op verstoring van de aanwezige habitats:
• een zwarte lijst met de zwaar invasieve soorten (30-tal)  die reeds sterk verspreid zijn en problemen opleveren (bv Japanse duizendknoop) (A)
• een bewakingslijst met soorten (28-tal) die een problemen zouden kunnen opleveren (B)
• een alarmlijst met soorten (7-tal) die in de gaten moeten gehouden worden

Op basis van hiervan is een ‘consensuslijst’ opgemaakt, met soorten die niet meer besteld of aangeplant mogen worden in het kader van de gedragscode. Op 22 mei ondertekende de stad Ronse de gedragscode invasieve exoten. Zo verbindt de stad zich ertoe geen soorten van de consensuslijst meer aan te planten. Bij het aanleggen van parken en straatgroen, zal de groendienst er op letten zo veel mogelijk soorten van de zwarte, de rode en de oranje lijst te vermijden.

Info: http://ias.biodiversity.be/species/all

terug

Laatste update 15 maa 2017